|
|
| | #1 | |
| Çevrimdýþý ![]() IF Ticaret Sayýsý: (0) | A dan Z ye Linux 1.1. Giriþ Linux, serbestçe daðýtýlabilen, çokgörevli, çok kullanýcýlý UNIX iþletim sistemi türevidir. Linux, Internet üzerinde ilgili ve meraklý birçok kiþi tarafýndan ortak olarak geliþtirilmekte olan ve baþta IBM-PC uyumlu kiþisel bilgisayarlar olmak üzere birçok platformda çalýþabilen ve herhangi bir maliyeti olmayan bir iþletim sistemidir. UNIX 70'li yýllarýn ortalarýnda büyük bilgisayarlar üzerinde çok kullanýcýlý bir iþletim sistemi olarak geliþtirilmiþtir. Zaman içerisinde yayýlmýþ ve birçok türevi ortaya çýkmýþtýr. UNIX ismi UNIX Research Laboratories INC þirketinin tescilli markasý olduðundan dolayý birçok þirket, ayný temele dayanan iþletim sistemleri için deðiþik isimler kullanagelmiþlerdir. Örnek olarak Hewlett-Packard HP-UX IBM AIX Sun Microsystems SunOS kullanmaktadýrlar. Bugün kiþisel bilgisayarlardan süper bilgisayarlara kadar biçok bilgisayar için yazýlmýþ bulunan UNIX türevleri mevcuttur. Ne var ki bu türevlerin çoðu geliþimi belirli bir noktada durmuþ ve yüksek fiyatla satýlan ticari yazýlýmlardýr. Linux, temel olarak Finlandiya Üniversitesinde öðrenci olan Linus Torvalds'ýn ve Internet üzerinde meraklý bir çok yazýlýmcýnýn katkýlarý ile geliþtirilmiþtir. Linux geliþimi açýk bir þekilde yapýlmaktadýr. Bunun anlamý, iþletim sisteminin her aþamasý açýk olarak Internet üzerinde yayýnlanmakta, dünyanýn dört bir yanýnda kullanýcýlar tarafýndan test edilmekte, hatalarý ve eksiklikleri tesbit edilerek düzeltilmekte ve geliþtirilmektedir. Zaman zaman bu deneme aþamalarý belirli bir noktada durdurulur ve güvenilir bir iþletim sistemi sunulup, geliþtirme için ayrý bir seriye devam edilir. Geliþtirmede yer alan bu açýklýk Linux'un en büyük avantajlarýndan biridir. Geliþimi evrimseldir, hatalar anýnda kullanýcýlar tarafýndan tesbit edilip rapor edilmekte ve birçok kiþinin katkýsýyla düzeltilmektedir. Bazý iþletim sistemi sürümleri saatler içerisinde güncellenebilmektedir. Linux, Andy Tannenbaum tarafýndan geliþtirilmiþ olan Minix iþletim sistemine dayanmaktadýr. Linus Torvalds boþ zamanlarýnda Minix'ten daha iyi bir Minix iþletim sistemi yaratmak düþüncesiyle 1991 Aðustos sonlarýnda ilk çalýþan Linux çekirdeðini oluþturdu. 5 Ekim 1991 tarihinde 0.02 sürümü Linux ilk defa tanýtýldý. Linus, comp.os.minix haber grubuna gönderdiði yazýda yeni bir iþletim sistemi geliþtirmekte olduðunu ve ilgilenen herkesin yardýmýný beklediðini yazmýþtý. Ýþletim sisteminin çekirdeði için verilen numaralar kýsa sürede bir standart kazandý. a.x.y seklinde belirtilen çekirdek türevlerinde y bulunulan seviyeyi, x geliþim aþamasýný göstermektedir. Tek sayýlý x'ler geliþtirme aþamalarýný çift sayýlý x' ler ise güvenilir Linux çekirdeklerini göstermektedirler. a ise deðiþik Linux sürümlerini belirtir. Bu yazýnýn hazýrlandýðý Aðustos 1997 içerisinde en son güvenilir (kararlý) Linux çekirdeði 2.0.30, en son geliþim aþamasýndaki çekirdek ise 2.1.47'dir. Linux gerçekten son yýllarda hýzlý bir geliþme göstermiþ, çesitli ülkelerden birçok kullanýcýya eriþmiþ ve yazýlým desteði günden güne artmýþtýr. Deðiþik kuruluþlar Linux sistemi ve uygulama yazýlýmlarýný biraraya getirerek daðýtýmlar oluþturmuþlar ve kullanýmýný yaygýnlaþtýrmýþlardýr 1.2. Linux'un Desteklediði Donanýmlar Linux þu anda baþta IBM-PC uyumlu kiþisel bilgisayarlar olmak üzere Apple, Atari ve Amiga gibi 68000 tabanlý bilgisayarlar üzerinde, Sun Sparc iþlemcili iþ istasyonlarý, Alpha iþlemcili kiþisel bilgisayarlar, MIPS, PowerPC, HP PA-RISC ve ARM mimarilerinde çalýþmaktadýr. IBM uyumlu kiþisel bilgisayarlar üzerinde 80386 ve üzeri (80486 80586 Pentium PentiumPro ve türevleri) deðiþik üreticilerin iþlemcileri ile sorunsuz olarak çalýþmaktadýr. 80286 ve 8086 iþlemcili bilgisayarlar için sýnýrlý kabiliyette Linux uygulamalarý mevcuttur. AGP, PCI, VESA, ISA ve MCA mimarilerinde her türlü anakartý desteklemektedir. Teorik olarak 4 Gbyte'a kadar RAM desteklenmektedir. AT uyumlu diskler (IDE, EIDE ve 16 bitlik MFM,RLL veya ESDI) desteklenmektedir. Kontrol kartýna uyumlu destek bulunduðu sürece SCSI diskler ve diðer cihazlar desteklenmektedir. IDE-ATAPI CD-ROM sürücüleri, ve bazý özel CD-ROM kontrol kartlarý desteklenmektedir. Metin ekranlarda CGA, EGA, VGA, Hercules veya uyumlu kartlar desteklenmektedir. X Pencere ortamýnda genel VGA ve SVGA uyumlu kartlar ve S3, ET4000, 8514/A, ATI MACH8, ATI MACH32 gibi birçok görüntü kartý desteklenmektedir. Birçok 10 ve 100 Mbit ethernet kartý, ISDN, ATM, FDDI, SLIP, CSLIP, PPP desteði verilmektedir. Baþta SoundBlaster, Gravis Ultrasound olmak üzere birçok ses kartý desteklenmektedir. Linux altýnda hangi donanýmlarýn desteklendiði ile ilgili ayrýntýlý bilgiyi Hardware-HOWTO'dan alabilirsiniz. HOWTO belgeleri hakkýnda daha geniþ bilgi ve nereden temin edeceðiniz kitabýn sonunda ayrýntýlýca anlatýlmýþtýr. Makinanýzda Linux çalýþtýrmak için kullanacaðýnýz uygulamalara baðlý olarak en az bir 386SX iþlemci ve 4 Mbyte RAM'a ihtiyaç duyacaksýnýz. Sabit disk üzerinde ise en az 40 Mbyte'lik bir alan ayýrmanýz gerekecektir. Rahat bir kullaným için en az 8 Mbyte RAM ve 200 Mbyte sabit disk ve bir 486 iþlemci önerilmektedir. 1.3. Linux'un Kullaným Amaçlarý Ücretsiz olarak daðýtýlýyor ve geliþiminin hala devam ediyor olmasý biçcok kiþinin Linux'un profesyonel alanlarda kullanýlamayacaðýnýn düþünmesine yol açmaktadýr. Oysa Linux iþletim sistemini kullanan bilgisayarlar özel kullaným baþta olmak üzere birçok alanda yaygýn olarak kullanýlmaktadýrlar. 1.3.1. Kiþisel Kullaným Linux evinde veya iþinde UNIX iþletim sistemi altýnda çalýþmak isteyenler için ideal bir platformdur. Özellikle iþi veya eðitimi sýrasýnda UNIX platformlar altýnda çalýþmak, uygulamalar kullanmak veya yazýlým geliþtiren kiþiler kendi kiþisel bilgisayarlarýnda benzer ortamý yakalayabilmekte ve iþlerini kendi kiþisel bilgisayarlarýnda gerçekleþtirebilmektedirler. Bunlara ek olarak Linux altýnda yer alan uygulamalar giderek sýradan bir kullanýcý için bile bu iþletim sisteminin ilgi çekici hale gelmesini saðlamaktadýr. Geliþimleri henüz tamamlanmamýþ olmasýna raðmen, herhangi bir kiþisel bilgisayardan beklenebilecek yazý editörleri, hesap cetvelleri, çizim yazýlýmlarý, veri tabanlarý birçok ihtiyaca cevap verecek düzeye gelmiþtir. Örneðin LaTeX kullanýcýlarý MS-DOS altýnda bulduklarý desteðin çok daha fazlasýný Linux altýnda bulabilmektedirler. 1.3.2. Internet Sunucusu Linux doðrudan TCP/IP desteði ile gelmektedir. Bu yönü ile TCP/IP temelli bilgisayar aðlarýnda hem istemci hem de sunucu olarak yaygýn kullaným bulmuþtur. Üzerinde hali hazýrda bulunan servislerin çeþitliliði, yeni çýkan servislere hýzlý ayak uydurmasý, kolay yapýlandýrýlabilmesi ve özellikle de düþük maliyeti sebebi ile yaygýn olarak Internet servislerinin verilmesi amacýyla kullanýlmaktadýr. Zamanla verdiði að servisleri baþka protokollere destek verecek sekilde geniþletilmiþtir. Þu anda Linux ● Bu forumdaki linkleri ve resimleri görebilmek için en az 25 mesajýnýz olmasý gerekir. sunucu ● DNS sunucu ● NFS sunucu ● NIS sunucu ● X Pencere sunucu ● BOOTP sunucu ● SMTP sunucu ● FTP sunucu ● listitemST sunucu ● NEWS sunucu gibi yaygýn TCP/IP servislerinin yanýsýra NOVELL sunucu (Novell protokolü kullanarak disk ve yazýcý servisi) SAMBA sunucu (Windows 3.1, Windows95, Windows NT ve WfW için disk ve yazýcý servisi) APPLETALK sunucu (MacOS kullanan Apple makinalar için disk ve yazýcý servisi) verebilmektedir. 1.3.3. Að Elemaný Linux yazýlým desteði ile birçok að elemanýnýn yerine geçebilecek bir alternatif olarak kullanýlabilmektedir. Birden fazla aðýn birbirine baðlanmasý amacýyla bir yönlendirici (router) olarak da kullanýlabilmektedir. Özellikle farklý protokoller arasý bir geçiþ elemaný olarak yaygýn þekilde Linux'tan yararlanýlmaktadýr. Ayýrca yönlendirici olarak kullanýldýðýnda kolaylýkla güvenlik amacýyla güvenlik duvarý (firewall) olarak yapýlandýrýlabilmektedir. Buna ek olarak bir að üzerinde bulunan iki segmanýn trafiðini birbirinden ayýran bir köprü (bridge) olarak da hizmet verebilmektedir. Birçok kurumda bir veya daha çok modemin baðlanmasý amacýyla bir terminal sunucu (terminal server) olarak Linux kullanýlmaktadýr. 1.4. Nereden Linux Bulabilirim? Linux iþletim sistemiminin temelini oluþturan çekirdek, bu çekirdeðin kullandýðý destek kütüphaneleri ve uygulama yazýlýmlarý bir araya getirilerek, yükleme yazýlýmlarý da eklenerek Linux daðýtýmlarý meydana getirilmektedir. Bu daðýtýmlar temel olarak bir kullanýcýnýn Linux kullanmak için ihtiyaç duyabileceði bir çok yazýlýmý bir araya getirirler. Bu daðýtýmlarýn çoðu Internet üzerinde anonim FTP arþivlerinde bulunabilmektedirler. Internet eriþimi bulunmayan kiþilerinde (veya Internet'ten 120 Mbyte kopyalamak istemeyen kiþilerin) yararlanabilmesi için çesitli CD-ROM þirketleri tarafýndan CD-ROM üzerinde daðýtýmlar meydana getirilmiþtir. Linux daðýtýmlarý ve bunlarýn nereden temin edilebileceði hakkýnda ayrýntýlý bilgi, Linux Kurulumu ve Baþlangýç baþlýðý altýnda bulunabilir. 1.4.1. Belge Temini Linux hakkýnda yazýlan kitaplarýn sayýsý gün geçtikçe artmaktadýr. Yine de en güncel bilgi Internet üzerinde bulunmaktadýr. Elektronik ortamda bulunan iki temel belge çeþidi bulunmaktadýr. Bunlar: Linux Documentation Project NASIL (HOWTO) belgeleridir. NASIL belgelerinin bir kýsmýnýn Türkçeye çevrilmesi iþlemi devam etmektedir. Þu ana kadar çevrilen belgeleri Linux Kullanýcýlarý Grubu Bu forumdaki linkleri ve resimleri görebilmek için en az 25 mesajýnýz olmasý gerekir. sayfasýndan bulabilirsiniz. 1.5. Yazýlým Özellikleri Bir iþletim sistemi, ne kadar mükemmel olursa olsun, uygulama yazýlýmlarýnýn çokluðu ve kalitesi ile varolabilirler. Herhangi bir Linux daðýtýmý içerisinde, deðiþik amaçlara hizmet eden birçok yazýlým bulunmaktadýr. Ancak her geçen gün bu daðýtýmlarda yer almayan yeni yeni yazýlýmlar çýkmaktadýr. UNIX makinalar üzerinde yer alan uygulamalarýn çoðu, deðiþik platformlar altýnda bulunduðundan çalýþtýrýlabilir (executable) olarak daðýtýlmaz, kaynak kodu þeklinde sunulurlar. Sözkonusu yazýlýmý kullanmak isteyen bir kullanýcý bu kaynak kodunu kendi platformunda derleyerek çalýþtýrýr. Bu tür yazýlýmlarýn birçoðu Linux altýnda kolaylýkla çalýþtýrýlabilmektedir. Bu tür yazýlýmlarý Internet üzerinde çeþitli FTP arþivlerinde bulmak mümkündür. Linux'a özel veya Linux üzerinde geliþtirilen yazýlýmlar için standart bazý FTP arþivleri vardýr. Bunlarýn en bilineni Sunsite FTP arþividir. Burada çeþitli dizinler altýnda konularýna göre ayrýlmýþ bir durumda elektronik devre tasarým yazýlýmlarýndan oyun programlarýna kadar birçok deðiþik yazýlým bulunmaktadýr. Bu arþivin Türkiye'de yeralan bir kopyasý ftp://ftp.metu.edu.tr/pub/linux/sunsite adresinde vardýr. Linux'un bu denli sevilmesi ve yaygýnlaþmasý çesitli þirketlerin (Macintosh, Sun, SSC gibi) Linux üzerinde çalýþan ticari yazýlýmlar geliþtirmesi sonucunu verdi. Bu konuda ayrýntýlý bilgi için Commercial-HOWTO belgelerinden yararlanabilirsiniz. Linux üzerinde bulunan uygulamalarýn ve yazýlýmlarýn listeleri için aþaðýdaki adreslerden yararlanabilirsiniz: *Linux Applications and Utilities *Scientific Applications on Linux *Linux Software Map 1.5.1. Temel Komutlar Daha önce UNIX tabanlý bir iþletim sisteminde çalýþanlar için Linux, öðrenilmesi çok kolay bir sistem olacaktýr. Standart bir UNIX sisteminde yeralan hemen hemen tüm komutlar, Linux'a taþýnmýþtýr. Onlarca çeþit kabuðun yaný sýra, sed, awk gibi programcýnýn iþini kolaylaþtýran diller, ls, less, finger gibi temel her türlü komut, Linux'ta vardýr. Að ve Internet uygulamalarý için elm ve pine (Pine Is Not Elm yanýnda metin editörleri olarak vi, vim (vi'ýn daha geliþmiþ sürümü), pico ve joe sayýlabilir. Editörlerden, bizde fazla bilinmeyen Emacs da Linux altýnda denemeye deðer programlardandýr. Kelime iþlem programlarýndan troff, groff (GNU roff) ve daha modern metin iþleme yazýlýmlarýndan TeX ve LaTeX sayýlabilir. Bazý program isimlerinin (GNU-tar, GNU-bash gibi) baþýnda görebileceðiniz GNU (Gnu is Not UNIX!), Linux için de yazýlým ve programlar üreten bir kuruluþtur. GNU, lisansýný ve yazarýný korumak koþuluyla programlarý kaynak koduyla birlikte Linux kullanýcýlarýna daðýtýr. GNU bash ve tcsh, Linux altýnda en çok raðbet edilen iki kabuk ismidir. Diðer kabuklar arasýnda zsh, ash, ksh ve csh sayýlabilir. Kabuklar hakkýnda daha geniþ bilgiyi, Bash Kabuðu konu baþlýðý altýnda bulabilirsiniz. 1.5.2. Uygulama Programlarý Linux üzerinde ver tabaný uygulamalarý ortalama bir kullanýcýnýn ihtiyacýný karþýlayabilir. Postgres, Mbase, msql ve Ingres gibi profesyonel yazýlýmlar Linux ve diðer platformlarda istemci/sunucu bazda görev yapabilirler. Özellikle Postgres, uygulama kolaylýðý ve C, perl, tcl gibi birçok dile yönelik arabirimiyle göze çarpar. Mühendislik yazýlýmlarý arasýnda gnuplot (grafiksel veri analiz yazýlýmý), xspread ve xfractint (fraktal yaratma programý) sayýlabilir. Doðru seçilmiþ bir donaným üzerinde kurulan bir Linux makinasý, hemen her tür çokluortam (multimedia) uygulamalarýný rahatlýkla çalýþtýrabilir. En az Pentium tabanlý, 32Mbayt RAM ve 2GB sabit diske sahip makina yardýmýyla ticari olarak satýlan çokluortam uygulamalarýný kullanabilirsiniz. Linux, hemen her türlü ses kartýný desteklediðinden ses dosyalarýnýn, workman, Cdplayer gibi programlar yardýmýyla kolayca çalýnmasý mümkün olur. MIDI editörleri ve bir sentezleyici ile kendi müzik stüdyonuzu kurabilirsiniz. Biraz oyun oynamak mý istediniz? Doom, *****, Abuse, Xtetris, FreeCiv(ya da CivNet), Imaze ve benzeri onlarca oyun Linux'ta da var. ODTÜ'de yüzlerce öðrenciyi bilgisayar baþýna mýhlayan MUD (Multi User Dungeon) oyunlarýný sunan makinalarýn birkýsmý Linux idi. Bu oyunlarý çeþitli ftp adrteslerinden ücretsiz temin edebilirsiniz. 1.5.3. X Pencere Arabirimi Linux iþletim sistemi altýnda X Pencere sistemi ile Windows altýndaki gibi grafik arabirimiyle birlikte çalýþabilirsiniz. Windows ile uðraþan herkes rahatlýkla X Pencere Arabirimine geçiþ yapabilir. X ile ekranda ayný anda birden fazla pencere açýlabilir, fare yardýmýyla birden fazla uygulama ayný anda kontrol edilebilir. Pekçok uygulamanýn (özellikle Internet tabanlý) X üzerinde çalýþan sürümleri vardýr. Bu sayede metin tabanlý ekrana (vt100) dönmeden her iþinizi X yardýmýyla tamamlayabilme þansýnýz olur. Bu sayede Linux, bir iþ istasyonu görünümüne ve kullanýþlýlýðýna sahip olacaktýr. X pencere denetleyici (window manager - wm) kullanýcý ile X arasýnda bekler ve klavye ile fareden aldýðý emirleri ekranda yerine getirir. Bu emirler, pencerelerin açýlmasý, kapatýlmasý ve yerlerinin deðiþtirilmesi gibi komutlardýr. Sýkça kullanýlan pencere denetleyicileri fvwm, twm ve olwm'dir. 1.6. Linux ve Diðer Ýþletim Sistemleri Linux ve diðer iþletim sistemleri arasýndaki iliþkiyi, benzerlikleri ve farklýlýklarý bilmek önemlidir. Linux iþletim sistemi, diðer sistemler ile birlikte ayný sabit diski paylaþabilir. UNIX'i öðrenmek için kesinlikle en kolay ve ucuz yol olan Linux, diðer iþletim sistemlerine karþý her zaman güçlü bir alternatif olmaktadýr. Internet servis saðlayýcýlarýnýn büyük çoðunluðu, Linux kullanmakta, Internet baðlantýlarýný, e-posta ve haber grubu alýþ-veriþini Linux sayesinde yapmaktadýr. Bir kiþisel bilgisayarý satýn aldýðýnýz zaman çok büyük ihtimalle üzerinde MS-DOS veya türevi bir iþletim sistemi yüklenmiþ olduðunu göreceksiniz. Her kullanýcý o veya bu þekilde MS-DOS ile tanýþýr. MS-DOS, üzerinde en fazla program yazýlan iþletim sistemi olmuþ, bu yüzden modern iþletim sistemleri çýkmadan önce her kullanýcýnýn kurtarýcýsý gözüyle bakýlmýþtýr. Fakat MS-DOS arabirimi programlanýrken ileriyi düþünemeyen programcýlar, bu iþletim sistemine Linux'ta olan bazý hayati özellikleri kazandýramamýþlardýr. MS-DOS, çok kullanýcýlý bir sistem deðildir ve ayný anda birden çok iþi yapamaz. Ýsterseniz çalýþtýrýlabilecek en geniþ programýn büyüklüðünü görmek için mem komutunu kullanmayý deneyin. Linux, sadece üzerindeki hafýza ile sýnýrlýdýr. 80x86 tabanlý mikroiþlemcinin her özelliðini sonuna kadar kullanýr. Bunun sonucu olarak verimli bir iþletim sistemi sayýlabilir. Tüm bu olumsuzluklara raðmen yine de MS-DOS kullanmak istiyorsunuz. Onun da kolayýný bulmuþ Linux programcýlarý. Ücretsiz daðýtýlan MS-DOS ve Windows emülatörü yardýmýyla MS-DOS altýnda çalýþan programlarýn hemen hepsi Linux'la birlikte de çalýþabilir. WinWord 2.0, sysinfo, Civilization ve Qbasic Linux altýnda sorunsuz çalýþan MS-DOS/Windows programlarýndan birkaçý. Profesyonel bir yatýrým sayýlabilecek Windows NT'nin çokgörevlilik ve hafýzayý mükemmel kullanma gibi özellikleri vardýr. Buna karþýlýk fiyatý oldukça yüksektir ve çalýþmak için gayet yüksek standartlý bir makina ister. IBM firmasýnýn geliþtirdiði OS/2 de NT'ye benzer þekilde çokgörevli iþletim sistemi olup fiyat/performans oraný açýsýndan makul sayýlabilecek bir iþletim sistemi olarak göze çarpar. Linux, herkese göre bir iþletim sistemi deðildir. UNIX'i benimsemeyen bir kullanýcýdan Linux'u kullanmasýný bekleyemezsiniz. Internet'in kendisi UNIX tabanlý olduðu için Linux bu alanda yukarýda sözü geçen sistemlerden daha avantajlý bir duruma gelir. Daðýtýmý tek firmayla sabit olmadýðý için geliþtirilme aþamasýnda dünyanýn dört bir yanýndan katký ve destek gelir. UNIX'e belirli bir standart getirilmesi için yapýlan çalýþmalara uyan Linux, POSIX standardýný destekler. RedHat, Caldera gibi çeþitli Linux sürümleri da piyasada satýlmakta, çok zengin bir belge ve arþiv kaynaðý ile kullanýcýlara sunulmaktadýr. 80x86 tabanlý iþlemciler üzerinde kurulabilen ve Internet üzerinde bedava daðýtýlan diðer iþletim sistemlerinden birisi FreeBSD'dir. FreeBSD, bir grup programcý tarafýndan BSD standartýný 80x86 bilgisayarlara taþýmak üzere geliþtirilmiþtir ve Linux ile büyük benzerlikleri bulunur. Linux iþletim sisteminin güvenilir ve saðlam yapýsýndan haberdar olmayan, hatta bu gerçeði bilerek ücretli sistemlerdem medet uman kiþiler vardýr. Sabit fikirli olmadan önce bu sistem hakkýnda daha fazla verinin daðýtýlmasý, kullanýcýlarýn bilinçlendirilmesi gereklidir. Bu da ancak, Linux'un yapabildiklerini göstermekle olabilir. | |
| | |
| Etiketler |
| dan, linux, ye |
| Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayýtlý üye ve 1 Misafir) | |
| |
Benzer Konular | ||||
| Konu | Konuyu Baþlatan | Forum | Cevaplar | Son Mesaj |
| Linux | Mesut | Helper Künye | 13 | 12 Mayýs 2020 11:09 |
| Linux Sunucuda 2. Diski Tanýmlamak – Linux Sunucuda 2. Diski Yedekleme Ýçin Kullanmak | Kjm | GNU, Linux ve UNIX | 0 | 24 Kasým 2013 13:48 |
| Spotlight on Linux: Pardus Linux 2009.2 | Ocean | GNU, Linux ve UNIX | 0 | 30 Temmuz 2010 17:46 |
| Hangi Linux'u kullanmalýyým?, "Hangi Linux bana göre?" sorularýnýn cevabý burada | PaYanDA | GNU, Linux ve UNIX | 10 | 23 Ekim 2006 00:26 |
| GNU / GPL / Linux ve Linux Dagitimlari | Caistlin | GNU, Linux ve UNIX | 10 | 30 Haziran 2006 21:17 |